سلامتی

از کار افتادن کلیه + علت | علائم | و راه های درمان | بیماری

: کلیه مسئول دفع مواد و مایعات اضافی موجود در خونه. از کار افتادن کلیه می تونه مشکلات وخیمی واسه فرد بسازه و حتی منتهی به مرگ ایشون شه. در ادامه با دلیل، علائم و عوامل افزایش دهنده خطر از کار افتادن کلیه و راه های درمان این مریضی طولانی کلیه بیشتر آشنا میشین.


ستاره | سرویس سلامت –
به کاهش کم کم کارکرد به درد بخور کلیه، مریضی طولانی کلیه یا مشکل کلیوی و یا در اصطلاح عامیانه از کار افتادن کلیه می گن. کلیه ها مواد و مایعات اضافی موجود در خون رو تصفیه و از راه ادرار دفع می کنن. با از کار افتادن کلیه ها مایعات، الکترولیتا و مواد زائد خطرناک در بدن تجمع پیدا می کنن. در مراحل اولیه مریضی، ممکنه تماشاگر علائم محسوسی باشین. از کار افتادن کلیه به وقتی می گن که در کارکرد کلیه مشکل بسیار زیادی ایجاد شه. واسه درمان این آسیب تلاش می شه که پیشرفت مریضی رو با کنترل علل اصلی کم کنن. این مریضی ممکنه تا جایی پیشرفت کنه که بدون دیالیز یا پیوند کلیه، مریض قادر به ادامه زندگی نباشه.

علائم از کار افتادن کلیه

نشونه های این مریضی کم کم یا به دلیل مریضیای دیگه ممکن اسا بروز کنن. اما از اونجایی که کلیه ها بسیار انعطاف پذیر هستن و می تونن مشکل خود رو جبران کنن، این احتمال هست، تا وقتی که کلیه ها شدیدا آسیب نبینن، هیچ علامتی از خود نشون ندن. در کل، علائم از کار افتادن کلیه عبارتند از:

  • حالت تهوع و استفراغ
  • بی اشتهایی
  • خستگی و ضعف
  • مشکل در خواب
  • تغییر در اندازه ادرار
  • کاهش هوشیاری ذهنی
  • انقباض یهویی و گرفتگی عضلات
  • ورم پا و مچ پا
  • خارش همیشگی
  • ایجاد درد در قفسه سینه، به دلیل تجمع مایعات در دور و بر قلب
  • تنگی نفس، به دلیل تجمع مایعات در ریه
  • فشار خون بالا که به سختی کنترل شه

دلیل از کار افتادن کلیه چیه؟

مریضی طولانی کلیه وقتی اتفاق می افتد که کارکرد کلیه به دلیل مریضی یا وضعیت بالینی دچار مشکل شه. این به از بین رفتن کلیه درزمان چند ماه یا چند سال منجر می شه. عوامل زیر باعث از کار افتادن کلیه می شن:

  • دیابت نوع ۱ یا ۲
  • فشار خون بالا
  • گلومرولونفریت: التهاب واحدای تصفیه کننده کلیه (گلومرول)
  • نفریت بینابینی: التهاب لوله های کلیه
  • مریضی کلیه پلی کیستیک
  • انسداد دستگاه ادراری: به دلیل بزرگ شدن غده پروستات، سنگ کلیه و بعضی از سرطانا
  • ریفلاکس وزیکویورترال: برگشت ادرار از مثانه به طرف کلیه ها
  • عفونت کلیه معروف به پیلونفریت

عوامل افزایش دهنده خطر از کار افتادن کلیه

عواملی که احتمال دچار شدن به مریضی طولانی کلیه رو زیاد می کنن، عبارتند از:

  • دیابت
  • فشار خون بالا
  • مریضیای قلبی-عروقی
  • سیگار کشیدن
  • چاقی بیشتر از اندازه
  • سابقه خانوادگی
  • ساختار غیر طبیعی کلیه
  • افزایش سن

مشکلات جانبی از کار افتادن کلیه

مریضی طولانی کلیه می تونه تموم قسمتای بدن رو تحت تاثیر بذاره. مشکلات احتمالی اون می تونه شامل موارد زیر شه:

  • احتباس مایعات در بدن که می تونه منتهی به تورم در دست و پا، فشار خون بالا یا تجمع آب در ریه (ادم ریوی) شه.
  • افزایش یهویی اندازه پتاسیم در خون (هیپرکالمی)، که می تونه در کارکرد قلب مشکل ایجاد کرده و منتهی به مرگ شه.
  • مریضیای قلبی- عروقی
  • ضعیف شدن استخونا و افزایش خطر شکستگی استخون
  • کم خونی
  • کاهش میل جنسی، مشکل نعوظ یا کاهش باروری
  • مشکل در دستگاه عصبی که می تونه منتهی به نبود تمرکز، تغییر شخصیت یا تشنج شه.
  • ضعیف کردن سیستم ایمنی بدن که احتمال دچار شدن به عفونت رو زیاد می کنه.
  • پریکاردیت – التهاب و تورم غشای دور قلب
  • مشکلات بارداری که می تونه واسه مادر و جنین خطرناک باشه.
  • آسیب جبران ناپذیر به کلیه ها (مرحله پایانی مریضی کلیوی)، که فرد واسه زنده موندن نیاز به دیالیز یا پیوند کلیه داره.

راه های پیشگیری از این مریضی 

واسه کاهش احتمال از کار افتادن کلیه موارد زیر رو رعایت کنین: 

۱. مصرف درست داروای ضد درد: اگه از داروای ضد درد مانند آسپیرین، ایبوپروفن و استامینوفن استفاده می کنین، حتما اونا رو طبق دستور دکتر استفاده کنین، چون مصرف زیادتر از اندازه این داروا می تونه به کلیه آسیب برسونه. اگه دچار مریضی کلیه هستین، بهتره که درباره مصرف این داروا با دکتر خود مشورت کنین.

۲. داشتن وزن مناسب: اگه وزن شما مناسبه، تلاش کنین با فعالیتای منظم، تناسب اندام خود رو حفظ کنین. اگه نیاز به کاهش وزن دارین، با به کار گیری راه های سالم، وزن خود رو کم کنین.

۳. کنترل شرایط بالینی: اگه دچار مریضی هستین که احتمال دچار شدن به مریضی کلیوی رو زیاد می کنه، حتما تحت نظر دکتر قرار بگیرین.

۴. دوری و ترک سیگار: سیگار می تونه به کلیه ها آسیب رسونده و مریضی کلیوی رو خیلی بد تر کنه. تلاش کنین با مشاوره و دارو، سیگار رو ترک کنین.

تشخیص مریضی طولانی کلیه

واسه تشخیص مریضی طولانی کلیه، دکتر اول سوالایی رو از شما خواهد پرسید. سابقه خانوادگی، داشتن فشار خون بالا، مصرف دارو های خاص و تغییر در ادرار مهمترین سوالات متخصصه. دکتر شما رو معاینه فیزیکی کرده و علائم مربوط به مشکلات قلبی-عروقی رو بررسی می کنه. علاوه بر این، شاید آزمایشای خاصی هم واسه شما تجویز می شه:

  • آزمایش خون: اندازه کراتینین و اوره خون بررسی می شه.
  • آزمایش ادرار: با موشکافی نمونه ادرار، میشه ناهنجاریا و دلیل بروز مریضی طولانی کلیه رو تشخیص داد.
  • آزمایشای تصویری: با به کار گیری سونوگرافی، ساختار و اندازه کلیه ها بررسی می شن.
  • نمونه ورداری از کلیه: دکتر واسه تشخیص دلیل مریضی، ممکنه بیوپسی کلیه رو تجویز کنه.

درمان از کار افتادن کلیه

بسته به دلیل مریضی، بعضی از شکلای جور واجور مریضی های کلیوی قابل درمان هستن. هرچند، مریضی طولانی کلیه معمولا درمان نداره. کلا، روش درمان شامل کارایی واسه کنترل علائم، کاهش مشکلات و کاهش پیشرفت بیماریه.

درمان مشکلات

  • داروای فشار خون بالا. افراد گرفتار به مریضی کلیوی ممکنه دچار فشار خون بالا شن. دکتر واسه کاهش فشار خون و حفظ کارکرد کلیه، شاید مصرف مهارکنندهای آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین (ACE) و یا مسدودکنندهای گیرنده آنژیوتانسین II رو تجویز می کنه. این داروا در اول کارکرد کلیه رو کاهش داده و اندازه الکترولیت رو تغییر میدن، پس واسه نظارت بر وضعیت مریض، نیاز به آزمایشای خون تکراری هستش. هم اینکه قرص ادرار آور و رژیم غذایی کم نمک هم واسه مریض تجویز می شه.
  • مصرف دارو واسه کم شدن اندازه کلسترول. دکتر واسه کاهش کلسترول، داروایی مانند قرص آتورواستاتین رو تجویز می کنه. اندازه بالای کلسترول می تونه منتهی به مریضی قلبی شه.
  • مصرف دارو واسه کم خونی. دکتر شاید مکملای هورمون اریتروپویتین رو به همراه قرص آهن تجویز می کنه. این مکملا به تولید بیشتر گلبولای قرمز کمک کرده و ممکنه خستگی و ضعف به وجود اومده به وسیله کم خونی رو هم کم کنن.
  • دارو واسه نابود کردن تورم. با مصرف بعضی داروای ادرار آور مانند دیورتیک، میشه به حفظ تعادل مایعات در بدن کمک کرد.
  • دارو واسه مراقبت از استخون. واسه جلوگیری از ضعف استخون و کاهش خطر شکستگی، دکتر مکملای کلسیم و ویتامین D رو تجویز می کنه.
  • کم شدن اندازه پروتئین در رژیم غذایی. واسه کم شدن اندازه فعالیت کلیه در تصفیه مواد غذایی، ممکنه دکتر پیشنهاد کنه که پروتئین کمتری استفاده کنین.

درمان این مریضی کلیوی در مرحله پایانی

در مرحله پایانی از کار افتادن کلیه، کلیه ها دیگه قادر به دفع مواد زائد و مایعات نیستن و در نتیجه مریض نیاز به دیالیز یا پیوند کلیه داره: 

دیالیز
دیالیز به طور مصنوعی، مواد زائد و مایعات رو از خون دفع می کنه. در همودیالیز، یه دستگاه، مواد زائد و مایعات رو تصفیه می کنه. در دیالیز صفاقی، لوله ای نازک (کاتتر) به درون شکم فرستاده شده که چاله شکمی رو با محلول دیالیز پُر کرده و مواد زائد و مایعات اضافی رو جذب می کنه. بعد این محلول همراه با مواد زائد از بدن دفع می شن.

پیوند کلیه
در پیوند کلیه، از اهدا کننده فوت شده یا زنده، یه کلیه سالم به مریض داده می شه. در این شرایط، مریض باید تا آخر عمر دارو مصرف کرده تا بدن، کلیه پیوندی رو پس نزنه. کسائی که نمی خوان دیالیز یا پیوند کلیه شن، می تونن از اقدامات و درمان محافظه کارانه واسه درمان مریضی خود استفاده کنن. هرچند، اگه دیالیز یا پیوند کلیه انجام ندن، معمولا تا چند ماه بیشتر زنده نمی مونن.

تغییر روش زندگی 

با پیروی از یه رژیم غذایی سالم میشه به بهتر شدن کارکرد کلیه کمک کرد. بسته به شرایط، کارکرد کلیه و سلامت کلی مریض، متخصص تغذیه ممکنه مواد زیر رو پیشنهاد کنه:

  • نبود مصرف نمک: افراد گرفتار به مریضی کلیه باید اندازه سدیم مصرفی خود رو کم کنن. بدین منظور، از مصرف غذاای آماده مانند شکلای جور واجور کنسروها، فست فود ها و پنیر و گوشت فرآوری شده دوری کنین.
  • مصرف غذاهای شامل پتاسیم کم: از مصرف غذاایی با پتاسیم بالا، مانند موز، پرتقال، سیب زمینی، اسفناج و گوجه فرنگی دوری کنین. غذاای شامل پتاسیم کم عبارتند از سیب، کلم، هویج، لوبیا سبز، انگور و توت فرنگی.
  • کاهش مصرف پروتئین: غذاای شامل پروتئین بالا عبارتند از گوشت کم چرب، تخم مرغ، شیر، پنیر و لوبیا. غذاای شامل پروتئین کم عبارتند از سبزیجات، میوه ها، نون و غلات.

برگرفته از: mayoclinic

.

منبع : setare.com

Leave a Reply

Your email address will not be published.Required fields are marked *